Włóczęgi

Knut Hamsun to postać nietuzinkowa. Prekursor modernistycznych tendencji w powieści psychologicznej oraz egzystencjalnej. Pierwszą powieścią, która zyskała uznanie krytyków był "Głód " W "Głodzie" Hamsun odchodzi od dziewiętnastowiecznego modelu narracji. Dialogi zastępuje opisami marzeń, urojeń i obsesjami głodującego. Arcydziełem w opiniach krytyków było "Błogosławieństwo ziemi", za którą w 1920 otrzymał literacką Nagrodę Nobla. Kolejną wyjątkową, nieszablonową powieścią, a właściwie trylogią są "Włóczęgi", gdzie zbuntowani wobec społeczeństwa mężczyźni stają się głównymi bohaterami. Edewarta Andreassena poznajemy już jako 13 latka. Piegowaty, jasnowłosy, poczciwy, dobroduszny, imający się każdej pracy chłopiec wzbudza szacunek wśród miejscowej ludności. Dorasta w Polden, w biedzie wraz z rodzeństwem. Jego pracowitość przynosi skutki. Połowy ryb na Lofotach przynoszą kolejne talary. Pewnego dnia spotyka na swej życiowej drodze Augusta. August, sierota, obieżyświat, głównie w teorii, gorzej w praktyce, choć nie brakuje mu pomysłów i to bardzom tęgich pomysłów, ale gorzej z ich realizacją. Kłamczuch, oszust, postrzeleniec. Drogi Edewarta i Augusta w powieści przeplatały się wielokrotnie. To dwie jakże różne postacie, ale obie nie mogły zaznać spokoju, nie mogły znaleźć swojego miejsca w ówczesnym świecie. Dwie jakże indywidualne jednostki. Zatracone w marzeniach, niedorzecznych pomysłach, opętanych niespełnioną miłością. Włóczęgi parające się połowem ryb w okresie zimowym, a latem handlem. Wolne ptaki, lotne ptaki, gdziekolwiek się pojawiali zaczynali od nowa. Nie byli uczonymi, ale pomysły zawsze mieli przednie, a ponieważ nie byli leniami, robotę spełniali dzielnie i z zapałem. Tylko te ich serca wypełnione miłością, niespełniona miłością, wciąż poszukującą drugiej połówki, wciąż ranione. August bardziej luźno podchodził do wszystkiego, Edewart wszystko przeżywał, myślał, analizował. Czy włóczęga w takim razie może być szczęśliwy? Zależy co komu w duszy gra, a zdaniem Edewarta " żeby być szczęśliwym, należy spróbować wszystkiego, żeby się przekonać, dokąd najwłaściwiej przynależymy" Powieści Hamsuna są specyficzne. To trzecie moje spotkanie z jego twórczością i jakże odmienne od pozostałych dwóch. "Błogosławieństwo ziemi" przebija wszystko, jak dla mnie było najlepszą ucztą czytelniczą na stole Hamsuna. "Włóczęgi" inne w odbiorze ale ujmujące swą powolną akcją, tym opisem życia toczącego się w zwolnionym tempie, którego nie użyczymy w dzisiejszych czasach. Tu nie ma wielu wątków, szybko toczącej się akcji. Tu życie zatacza koło. Połowy, handel, połowy, handel i tak na zmianę. Rozrywką jest zakup krowy, wypłynięcie na zakupy do pobliskiego składu, jeśli akurat ma się talary w kieszeni, bo bieda to nieodłączny, towarzysz wielu bohaterów powieści. Dodatkowo trzeba zwrócić uwagę na przejmujące opisy przyrody, która jest kolejnym bohaterem powieści. Morze, które gwiżdże, grzmi niczym puzon, organy. Ryk, szaleństwo, biały obłęd. "Włóczęgi" fascynują, ale i mogą nudzić. Fascynują językiem jakim są napisane, dokładną analizą bohaterów, opisami, nudzić mogą swym powolnym tempem, tak charakterystycznym dla literatury skandynawskiej. Mnie taki styl uspokaja, urzeka, fascynuje, powoduje, że odrywam się od tego pędzącego , współczesnego świata.