Bookfolio

Młoda guwernantka przybywa do wielkiej rezydencji Bly, gdzie ma zajmować się dwójką dzieci – Florą i jej wyrzuconym ze szkoły bratem Milesem. Z pozoru grzeczne i niewinne dzieci okazują się tajemnicze i ,,problematyczne”, a guwernantka dowiaduje się, że wpływ na to miała mieć poprzednia nauczycielka wyrzucona z domu za relację pozamałżeńską. Wkrótce kobieta zaczyna odczuwać wrażenie, że duch ,,grzesznicy” nawiedza Bly. Kilka lat temu czytałam ,,Portret damy” Jamesa, który jest jedną z moich ulubionych klasycznych powieści. Na ,,W kleszczach lęku” czaiłam się dość długo, słyszałam, że jest naprawdę mroczna i przerażająca, kusiła piosenka z ekranizacji, czyli ,,Willow Wally”… Tymczasem bardzo się zawiodłam. Nadal jest to dobry klasyk, James pisze absolutnie cudownie, ale mnie nic tu nie niepokoiło, a tym bardziej nie przestraszyło. Nie spodziewałam się krwawego horroru, raczej czegoś na miarę ,,Dziwnych losów Jane Eyre”, gdzie przy każdym czytaniu mam ciarki podczas scen, gdy Jane nagle słyszy śmiech Berty. Tymczasem tutaj duchy pojawiają się bardzo przypadkowo, nie ma stopniowania napięcia, większość akcji to codzienność guwernantki, jej rozmowy z dziećmi i przełożoną. A przy obecnej świadomości na różne tematy ciężko było nie uznać zachowania bohaterki za historyczne i tak naprawdę niebezpieczne dla jej podopiecznych. Przyznam, że najbardziej zainteresowało mnie coś innego. Mamy tu bowiem bardzo delikatnie i ,,skrycie” poruszony wątek seksualności, edukacji seksualnej (lub jej braku) i dojrzewania młodzieży. Czytelnik zdaje sobie sprawę, chociaż nie jest to podane wprost, że panna Jessel została zwolniona, ponieważ została przyłapana na stosunku pozamałżeńskim, i to ze zwykłym służącym. Dziewczyna traci pracę, zostaje bez środków do życia i tak naprawdę nikt jej nie współczuje, nawet jej śmierć nie budzi litości – guwernantka oraz panna Groose są ,,przyzwoite”, trzymają się konwenansów, ale brakuje im zwykłego ludzkiego spojrzenia na drugiego człowieka. Flora i Miles są traktowani przez opiekunów jak nieświadome, maleńkie dzieci, chociaż oboje zaczynają dorastać i możemy przypuszczać, że Miles czuje się mężczyzną i podkochuje się w głównej bohaterce (która nieustannie nazywa go ,,maleńkim” albo ,,dzieciątkiem”). Wszelkie obawy, że mogliby oni dowiedzieć się czegoś o cielesności i dojrzewaniu, zrozumieć, co wydarzyło się między Quintem a Jessel, jest traktowane przez ich opiekunów jako tragedia, zło na równi z możliwością opętania. Dla mnie to głównie historia o psychozie, o wiktoriańskiej moralności i życiu w bańce, do której dostępu nie mają nie tylko zło i rozpusta, ale cokolwiek co odstaje od przyjętych konwenansów. Jeśli lubicie klasyki i taki typ prowadzenia historii, to myślę, że będziecie zadowoleni. Ze współczesnego punktu widzenia jednak nie jest to żaden horror. ,, Prawdziwi rycerze, o których lubimy czytać, nigdy za bardzo nie nadużywają swej przewagi.”

Szczegóły

Rok wydania
1990
Liczba stron
164 str.
Wydawnictwo
Wydawnictwo Poznańskie
Język
polski
Format
papier
Gatunek
literatura piękna
ISBN
832100847X

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „W kleszczach lęku" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.