Po zmierzchu

Niepokojący nokturn przyszywający czytelnika do lektury. Wysublimowana etiuda rzeczywistości dziejącej się gdy zapada zmrok. Oglądamy nocne Tokio – startujemy tuż przed północą, kończymy o siódmej rano. My to znaczy kto? To użycie przez autora w narracji pierwszej osoby liczby mnogiej jest istotnym zabiegiem łączącym czytelnika z narratorem, obaj są uczestnikami - obserwatorami tej jednej nocy. Ograniczenie czasu powieściowego do tych kilku ciemnych godzin, wyrwanie kawałka z większej całości dobrze obrazuje fragmentaryczność istnienia, jego tymczasowość i ulotność. Postacie, które trafiają na siebie tej nocy być może jeszcze kiedyś się spotkają, a może nie, ale tego już się nie dowiemy. Efemerycznie przepływają przed czytelnikiem na tle śpiącej metropolii, która już na pierwszej stronie nazwana zostaje „olbrzymim stworzeniem” a może nawet jest to „jakaś zbiorowość powstała ze splatania kilku żywych organizmów”. „Po zmierzchu” to zupełnie inna, zaskakująca powieść Murakamiego, a jednocześnie podobnie angażująca w przedstawiony świat. A ten ma swój podtekst oniryczno – fantastyczny: równolegle do akcji, spotkań i rozmów w mieście widzimy ciemny pokój z łóżkiem, w którym spoczywa w stanie śpiączki piękna dziewczyna. Rodzi się podejrzenie – może ten świat jest jej snem. I to magiczne przeniesienie do ekranu telewizora... Dziejące się w mroku sceny zyskują na tajemniczości. A surowość szczegółów podanej we frapującej prostocie czyni bardziej wyraźnymi typowe dla Murakamiego motywy. Znów spotykamy bohaterów zamkniętych w swej samotności, ludzi oddzielonych od ludzi i swych wewnętrznych światów. Piękna, smutnie oniryczna i magiczna wizja, którą wyostrza ciemność nocy. Tuż obok najlepszych powieści Murakamiego.