Pierwszy człowiek

Sięgnąłem po książkę „Pierwszy Człowiek”, aby zgłębić spuściznę literacką wielkiego francuskiego pisarza Alberta Camusa, który nie pozostawił przecież po sobie tasiemcowych tomów swojej twórczości. Już w trakcie lektury dowiedziałem się, że jest to pośmiertna książka Camusa, która powstała na podstawie wybiórczych tekstów i ręcznych zapisków autora, które rzekomo odnaleziono przy zwłokach po jego fatalnym wypadku samochodowym. Książka najprawdopodobniej miała być autobiograficznym zapisem dzieciństwa oraz wczesnej młodości autora, którego literackim odpowiednikiem jest Jacques Cormery, półsierota, wychowywany przez matkę i władczą babkę, którego bieda i praca kształtuje od pierwszych lat życia. Temat bardzo wdzięczny, popularny przecież w literaturze XX w., do tego osadzony w egzotyczne ramy francuskiej Algierii wypełnionej mistyką wschodu i konfrontacją kultury Zachodu ze Światem Islamu. Niestety mistrz nie ukończył (lub tak naprawdę nie rozpoczął) swojej pracy z tekstem i to co mamy do dyspozycji ma charakter kadłubowy, roboczy, jest to zlepek nie zawsze powiązanych ze sobą epizodów. Ocalały kadłubek powieści robi wrażenie nieco banalnej i miejscami nudnej historii pewnego francuskiego chłopca z Algierii, którego młodość przypadała na okres międzywojenny. Z pewnością Camus dopiero zbierał poszczególne motywy, markował sylwetki bohaterów, aby finalnie związać całość ze sobą i okrasić ją jakąś głębszą tezą przewodnią. Niestety wypadek samochodowy przeciął nie tylko linię życia pisarza, ale i jego przygotowania do wielkiego literackiego dzieła w stylu „Obcego” czy „Dżumy”. Mimo wszystko lektura jest dość przyjemna, a czytelnik odnajdzie się tutaj w dobrze już sobie znamy świecie stworzonym wcześniej przez pisarza.