Moralność pani Dulskiej

Aż mi się miło od tej książki zrobiło. Bo słynna, chwalona, z morałem, przekazem... i po prostu zabawna. Czasami jak się czyta wszelką klasykę (czego by do tej przegródki nie wrzucać) to ma się wrażenie, że gdzieś po drodze, pomiędzy mitycznym czasem wydania a dniem dzisiejszym, zaszło jakieś nieporozumienie. Bo cech rzeczonego dzieła najczęściej wychwalanych najzwyczajniej w świecie w tym utworze nie da się doszukać. I co z tym fantem zrobić? Gorączkowo wyszukiwać najmniejsze okruszki poszukiwanej cechy na kartach wydania, czytać dostępne interpretacje i opracowania, w akcie największej desperacji wyjawić swoją nieświadomość znajomemu poloniście w nadziei, że on wskaże to, czego do tej pory nie dostrzegaliśmy? Czy też narazić się na drwiny lepiej poinformowanej części społeczeństwa, tych bardziej oświeconych? Dylemat straszliwy. Na szczęście dramat Gabrieli Zapolskiej go nie wywołuje. Niektóre ludzkie cechy nie mają daty ważności, pojawiają się niezależnie od czasów, środowiska, wieku. Moralność typowa dla tytułowej pani Dulskiej jest zjawiskiem powszechnym, choć w życiu realnym rzadko przybiera tak skrajną formę. Ale pojawia się zawsze. Jak często dzieci przestrzega się, żeby ładnie się ubrały, bo jeszcze pani w szkole uzna, że niedopilnowane? Ile razy to babcia niezbyt religijnemu wnuczkowi każe iść w niedziele do kościółka, bo co sobie sąsiadka pomyśli? Jak często najważniejszą kwestią przy wyborach, nawet tych najważniejszych, pozostaje to, jak to zostanie odebrane? I jak często największe zgorszenie budzi łamanie zasad moralności pani Dulskiej, a jak często to, co na zgorszenie zasługuje? Jestem optymistką, czasem mi się to zdarza. Myślę, że to zjawisko powoli (bardzo powoli) zbliża się do kresu sił, o czym najlepiej świadczy fakt, że myśląc o przykładach nasuwały mi się zwykle starsze panie, z pewnego ogólnie znanego gatunku. Trochę mniej już znaczy kryterium "co wypada zrobić?". Swoje znaczy dalej, ale wierzę, że jego waga nie jest już aż tak duża. Taka krótka książeczka, a tyle emocji we mnie wzbudziła. Zwykle bohaterowie są mi doskonale obojętni. Po tylu przewróconych stronach z różnorakich względów przestałam się nimi szczególnie interesować. A tu proszę. Zbyszko i Hesia budzą odrazę, Mela współczucie, państwo Dulscy, z dwóch różnych powodów, śmiech, Juliasiewiczowa i Tadrachowa zadumę. Tylko Hanka mało mnie obeszła. Polecam.