Liryka drogi

LIRYKA DROGI, DROGA LIRYKI Liryka drogi to cykl wierszy podróżno-egzystencjalnych, w których autor w sposób niezwykle subtelny, a zarazem wyrafinowany podważa zastane konwencje języka poetyckiego i równie konwencjonalne sposoby postrzegania rzeczywistości tudzież ludzkiego bycia-w-świecie. Spoza ogranych w życiu i literaturze – potencjalnie i aktualnie – wyrażeń, frazeologizmów, metafor, toposów, skrzydlatych słów, rytualnych fraz, reguł dyskursywnych i spetryfikowanych dykcji raz po raz wyłania się przerażające Realne, niepoddające się symbolizacji, a przez to rozpaczliwie jej się domagające, na co jednak brak lingwistycznych, kulturowych czy społecznie wytworzonych algorytmów. Za sprawą par excellence poetyckich rotacji – dyskretnych przesunięć i zagęszczeń w zakresie werbalnych i obrazowych reprezentacji – z językowych klisz i schematów nieoczekiwanie tworzy się mowa oryginalna, jednostkowa i autentyczna. To, co niewypowiedziane, uwidacznia się poprzez niedoskonałe, a nawet celowo chybione próby jego wypowiedzenia, których siłą jest uwieloznacznienie słownych i myślowych konstrukcji. Podczas gdy konstrukcje te rozrzedzają się i zaczynają ciążyć ku rozpłynięciu się w chaosie mało istotnych znaczeń, chaos ten zagęszcza się, wyznaczając szerszy horyzont ich sensów. Mimo tych poetyckich zabiegów w perspektywie Liryki drogi istnieje nieprzezwyciężalna dychotomia: albo wszechogarniający mit i zbawcze iluzje, albo chaos i szaleństwo istnienia. Napięcie pomiędzy nimi wyznacza przestrzeń tej poezji, jej pole gry, a zarazem poligon egzystencjalnych doświadczeń. Poprzez tak ukonstytuowany „tekstowy świat” wędruje pozornie pogodzony z nim liryczny bohater, za jedyny bagaż – i oręż – mając melancholijny dowcip, ironię i pamięć o kilku „bardziej udanych ułomkach życia”. I w zasadzie mogłoby to wystarczyć, gdyby tylko umiał „kawałki kości składać w chodzącą po świecie w tę i z powrotem całość”. Kości własne i cudze, kości żywych i Zmarłych są jednak w równym stopniu oporne na próby scalenia ich w funkcjonalną, żywą i pożądaną Jedność – podobnie jak słowa i obrazy, przy pomocy których usiłuje się się tego dokonać. Ale w próbach tych zawarty jest wyjątkowo udany portret człowieka „nieudanego”, zdezintegrowanego, nieustannie egzystującego na krawędzi – coś arcyludzkiego i uniwersalnego. Co można uznać za swego rodzaju zwycięstwo Kultury zza grobu. Zwycięstwo swego rodzaju i w pewnym sensie, rzecz jasna. I dlatego tym bardziej istotne. Bo o „ten rodzaj” i „ten sens” właśnie toczy się gra. * CUDZE WIERSZE Od kiedy nie kręcą mnie cudze wiersze (cudze wiersze nic ze mną nie robią), a własne nie zawsze, uprawiam niespiesznie lirykę drogi, do czego potrzebuję dwóch nóg (a jednak nie mogę usiedzieć, ustać),nie potrzebuję zaś głowy. Kiedyś umiałem uleżeć się i przespać ze wszystkim, ale teraz nie umiem. Odkąd nie mieszkam już w cudzym pięknie i nie kocham jak dawniej (jak nikt), liryka drogi zbyt często sprowadza mnie na Drogę Głodu. A Ciebie? KIEDYŚ KAŻDY Nie znam się na granicach, ale oddałbym życie za źdźbło trawy albo najbardziej lichy ze wszystkich kamyczek z najmniejszego na świecie strumyka, gdyby to komuś w czymś mogło dopomóc, tymczasem trzymam je w ciasnym zanadrzu (kiedyś każdy będzie komuś do czegoś potrzebny) jak broń. MIĘDZY NUTAMI Przy Ofiarnym Kamieniu nad Gajnikami chodzą za mną zapisane w ciele doznania, nie pamiętam za to żadnej walety ani sonetu. Nie przywlokłem na Kamień ani jednej teorii nieśmiertelności, ani jednego dowodu na istnienie życia na Ziemi. Są ze mną tylko przerwy między myślami, cisza kuta w kamieniu. Sama muzyka, bez nut.