Bookfolio

Polska antologia opowiadań poświęconych szeroko rozumianej tematyce Ziem Odzyskanych na 25-lecie odzyskania tych ziem przez Polskę po II wojnie światowej. Była próbą opisania literatury o ziemiach zachodnich i jej systematyzacji. Stanowić miała obraz minionych lat (głównie czasów pionierskich),które odchodziły w czasie wydania dzieła do przeszłości, a także świadectwo współczesności oraz rozwoju na terenach, gdzie losy Polaków w różnych momentach historii były dramatyczne i bardzo trudne. Obrazować miała procesy, które Eugeniusz Paukszta nazywał wrastaniem, a socjologia definiuje jako adaptacyjne, prowadzące do stworzenia nowej jedności społecznej. Właśnie rytm tych procesów, które dokonały się po 1945 na Ziemiach Odzyskanych, wpłynął na dobór tekstów opublikowanych w antologii, a dokonali go Witold Nawrocki i Andrzej Wasilewski. Nawrocki opatrzył ponadto dzieło obszernym wstępem zatytułowanym Literatura nad Odry. Antologia podzielona jest na trzy części: Powrót (traktująca o przyjeździe i zasiedleniu Ziem Odzyskanych),Wrastanie (czasy pionierskie i kształtowanie się nowych społeczności) oraz Tu jest nasz dom (adaptacja i przyszłość). Na dzieło składają się następujące opowiadania[4]: Powrót: Jan Brzoza – Powrót z niewoli (1955), Marian Turwid – Powrót Marty, Henryk Worcell – W drodze z Heinzendorfu do Zdarzyc, Henryk Worcell – Wotan odjedzie pociągiem, Zofia Nałkowska – Profesor Spanner, Jerzy Pluta – Pas (1962-1963), Ireneusz Gwidon Kamiński – Ziemia nie milczy (Szczecin, 1955), Egon Naganowski – Ostatni rozdział, Zbyszko Bednorz – Będzie bratem, Katarzyna Suchodolska – Szeliniaki, Bronisław Słomka – Ten, który przyszedł, Eugeniusz Paukszta – Na rykowisko nie pojechałem, Józef Hen – Wdowa po Joczysie, Romuald Cabaj – Łopata, Wojciech Żukrowski – Młodzi. Wrastanie Henryk Worcell – Polak mały, Maria Dąbrowska – Poranek w ogrodzie zoologicznym (1949), Anna Kowalska – Opowieści wrocławskie, Leon Wantuła – Kryśka, Gustaw Morcinek – Wiktoria, Katarzyna Suchodolska – Noc, Leszek Prorok – Willa Waldfrieden (1954), Józef Lenart – Codziennie toczy się wojna, Roman Samsel – Hakenkreutz, Jerzy Putrament – Dwa świństwa (1956), Jarosław Iwaszkiewicz – Cmentarz w Toporowie. Tu jest nasz dom Zygmunt Trziszka – Jedna rodzina, Janusz Koniusz – Rybacy i pies, Edmund Głuchowski – Dom, Wilhelm Szewczyk – Klara Krause, Eugeniusz Paukszta – Wilczy pomiot, Kazimierz Maria Kowalski – Wędrujące Miłosierdzie Boże, Nina Karcher-Gamratowa – Przyjaciel z dzieciństwa, Tadeusz Stępowski – "Potrzebny jest nam Frycz Zawada", Jerzy Jan Pachlowski – Cygan, Tadeusz Mikołajek – Nieślubny, Czesław Schabowski – Rybackie wyścigi, Henryk Panas – W podróży na wyspy szczęśliwe, Aleksander Baumgardten – Trudny rocznik 45, Czesław Kuriata – Pamiętnik nauczycielski, Roman Tomczyk – Lisopsy (1955).

Klimat książki

Głęboka, wielogłosowa panorama procesów społecznych i ludzkich dramatów związanych z zasiedlaniem Ziem Odzyskanych po 1945 roku.

W skrócie

  • Skłania do myślenia
  • Wyraziste postacie
  • Silne emocje
  • umiarkowane tempo

Tropy

  • powrót do ojczyzny
  • pionierskie osadnictwo
  • trudne początki
  • przemiany społeczne

Trudne tematy: śmierć, trauma wojenna, trudne warunki życia

Szczegóły

Rok wydania
1970
Liczba stron
728 str.
Wydawnictwo
Wydawnictwo Poznańskie
Język
polski
Format
papier
Gatunek
literatura piękna

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Zachodem poszły dzieje" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.