Z dziennika podróży

W pełni uzasadniony renesans zainteresowania autorem ”Szkiców piórkiem” zaowocował wydaniem jego publikowanych bądź nie krótkich form w różnych tomach. Jeden z nich zatytułowany „Z dziennika podróży”. Zawiera trzy rodzaje tekstów. Pierwszy to korespondencje dla polskiej pracy pisane w 1947 i 1948 roku. Nowiny Literackie opublikowały teksty o Paryżu i Francji (w tym podróży wakacyjnej do Biarritz). Z kolei w „tygodniku Powszechnym” ukazał się materiał o Lourdes oraz historia podróży statkiem z Francji, poprzez Algierię, Gibraltar, Maderę, Curacao,Wenezuelę i Panamę do Gwatemali. Z kolei pochodzące z tego ostatniego kraju „Notatki modelarza” pochodzą z paryskiej „Kultury”, podobnie jak pisane w trakcie śmiertelnej choroby „Fragmenty z notatnika”. Jeśli nie wliczać ostatniej części tego zbioru to Bobkowski jest sobą, tym samym autorem „Szkiców piórkiem”. Bystry i wnikliwy obserwator, obdarzony ciętym i ironicznym językiem, a jednocześnie wrażliwy na piękno, i ludzki geniusz. Piszący jednocześnie pięknym językiem, ale nie unikający złośliwości i ironii., których nie oszczędzał nikomu. Intelektualista i erudyta, mówiący i czytający w kilku językach, jednocześnie bardzo polski. W każdym z rozdziałów (artykułów) dzieje się mnóstwo, nawet jeżeli obiektywnie … niewiele. Trzytygodniowy rejs statkiem „Jagiełło” nie obfitował w przygody będące gotowym scenariuszem filmowym. Ale Bobkowski opisał go w sposób tak wciągający, z humorem i ironią z jednej a wyrozumiałością i empatią z drugiej strony. I dynamiczny język autora wyczarowuje obrazy, odgłosy a nawet smaki i zapachy (nie tylko przyjemne). Nawet krótkie wizyty w portach na trasie zaowocowały znakomitymi opisami i refleksjami autora. Z kolei część gwatemalska pokazuje, że Bobkowski jak mało kto rozumiał dylematy Ameryki Łacińskiej, rozdartej pomiędzy dominacją ekonomiczną USA a „prospołecznym” kuszeniem ze strony ZSRR (a w zasadzie Rosji Radzieckiej). Wskazuje, dlaczego pierwsi nie potrafili sprzedać własnego produktu, a drudzy nie umieli i nie chcieli dostarczyć tego, co obiecywali. Lokalną społeczność portretował widząc zarówno czerń i biel,jak i wszystkie odcienie szarości. Jednym słowem absolutna ekstraklasa prozy podróżniczej. Żywej i ciekawej, a jednocześnie głębokiej i skłaniającej do myślenia. Lektura upewnia, że wraz ze śmiercią Bobkowskiego utraciliśmy mnóstwo tekstów, które nigdy nie powstały, a byłyby ozdobą naszego piśmiennictwa. Przeczytane w ramach czerwcowego wyzwania – książka z motywem podróży.