Taras Bulba

Mikołaj Gogol z Hohol-Janowskich herbu Jastrzębiec, w Połtawskiej obłasti na Zadnieprzu rodzony, stworzył quazi historyczną, stricte polityczną powieść. Nie licząc się z realiami historycznymi napisał rzecz zarówno antypolską - co zostało słusznie przez wielu komentatorów zauważone, ale i antykozacką. Poza marginalnym wątkiem uczuciowym (kozackiego młodzieńca do pięknej polskiej szlachcianki),rozgrywa się tu konflikt pomiędzy okrutną polską szlachtą, a jeszcze okrutniejszym a co gorsza skrajnie prymitywnym żywiołem kozackim. Okrutny ojciec, wysyłający na zatracenie swoich synów, mści się za urojone przewiny, a swym warcholstwem i bezmyślnością naraża na niebezpieczeństwo i siebie i swych towarzyszy. Młodość Autora, gdy poznał realia Lewobrzeżnej Ukrainy, musiała wykreować u Niego ogromne pokłady nienawiści, że z taką odrazą o głównych politycznych siłach z lekceważeniem dla realiów pisał. Dla miłośników Ożenku i Rewizora by inną twarz Autora zobaczyć.