Sztuka wojny według Machiavellego

Jedna z niewielu pozycji, co do których nie mam większego zarzutu, ponieważ realizuje swój przedmiot od A do Z. Przedmiotem jest tytułowa Sztuka Wojny, czyli wszelkie działania związane z prowadzeniem działań zbrojnych, w różnych warunkach i na różnych etapach. Działania zbrojne to nie tylko sama walka, lecz także wszystko to, co ją poprzedza i następuje po niej – dotarcie na pole bitwy, rozbicie obozu, zwiad, wybranie czasu na atak, atak, poprowadzenie bitwy, sposoby komunikacji w czasie jej trwania i tak dalej, i tak dalej. Wszystko to zostało opisane w sposób, który jest mi bliski, ponieważ nie jest to suchy wykład, lecz kameralna rozmowa znajomych w jednym z włoskich ogrodów. Ot, spotykają się z wybitnym wojskowym i rozmawiają z nim o tym, o czym mógłby im powiedzieć. A on to robi, znakomicie. Książka miejscami nie jest porywająca, jednak uważam to za cechę charakterystyczną omawianego tematu. Mało kogo pasjonowałoby w jaki sposób zbudować plan obozu, jak go następnie postawić i umocnić. Całe szczęście, opowiadający zdaje sobie z tego sprawę, więc co jakiś czas znajdujemy w tekście ciekawą uwagę lub spostrzeżenie uzasadniające całą naszą mękę trwającą przez kilka ostatnich stron. Opowieść koncentruje się na analizie kwestii wojskowości w oparciu o największe i najwybitniejsze mocarstwo, jakie kiedykolwiek istniało – Cesarstwo Rzymskie. Z jednej strony, jest to w pełni uzasadnione i zrozumiałe, z drugiej, nie brakowało przecież w historii świata rozwiązań równie pomysłowych, nawet konkurencyjnych, o których warto byłoby wspomnieć. Cesarstwo Rzymskie wszak też ponosiło klęski, niejednokrotnie druzgocące, czemu powinno poświęcić moim zdaniem większą uwagę. Usprawiedliwiłem to sobie po prostu brakiem wiedzy, który jest zrozumiały ze względu na rozległość badanego obszaru, niemniej, wolałbym nie musieć niczego sobie usprawiedliwiać czytając pozycję, która dumnie tytułuje się Sztuką Wojny, a nie Sztuką Wojny w oparciu o działania Cesarstwa Rzymskiego. Po przeczytaniu człowiek jest zadowolony, ale odczuwa też pewien niedosyt, jakby był to zaledwie tom I lub wersja, z której na przestrzeni stuleci wywiało kilka rozdziałów. Szkoda, ale jedna z tych, które warto odczuć i zgłębić. Dobrze komponuje się z dziełem tego samego tytułu autorstwa Sun Tzu.