Bookfolio

Świat Nauki nr 6/2024 (394)

Redakcja magazynu Świat Nauki

czasopisma

Ogień jest potężnym żywiołem - pomógł człowiekowi stworzyć cywilizację, ale nieumiejętnie traktowany może ją zniszczyć. Coraz częściej zdajemy sobie sprawę, jak łatwo zburzyć równowagę przyrodniczych systemów i jak trudno ją przywrócić. Oddziaływanie silne to najsilniejsze i jednocześnie najbardziej tajemnicze oddziaływanie we Wszechświecie. Badacze opisują próby jego dokładniejszego poznania. Również wiele tajemnic kryją w sobie metale. Nowo odkryta klasa - metale dziwne - może znaleźć wiele ważnych zastosowań. Sztuczna inteligencja rozwija się w szaleńczym tempie. Czy tzw. duże modele językowe (LLM) dałoby się zastosować w robotach? Percepcja świata jest ściśle powiązana z językiem, którym się posługujemy. Postępujące w zastraszającym tempie wymieranie języków to bolesna strata dla naszej cywilizacji. Naszą czerwcową okładką zawładnął ogień - na szczęście tylko metaforycznie. To właśnie ten żywioł jest tematem artykułu autorstwa Stephene’a Pyne'a, badacza i praktyka (strażaka!) od niemal 60 lat fascynującego się ogniem. Ogień to potężna siła - pomógł człowiekowi stworzyć cywilizację, ale nieumiejętnie traktowany może ją zniszczyć. Coraz bardziej sobie uświadamiamy, jak mało jeszcze wiemy o systemach przyrody - ich wrażliwości na zmiany, o sprzężeniach zwrotnych. Coraz częściej zdajemy sobie sprawę, jak łatwo zburzyć równowagę i jak trudno ją przywrócić. Kolejny artykuł dotyczy oddziaływania silnego, najsilniejszego oddziaływania we Wszechświecie i jednocześnie najbardziej tajemniczego. Badacze opisują próby jego dokładniejszego poznania. Nie tylko powszechnie występujące oddziaływania kryją jeszcze wiele tajemnic - dotyczy to również materiałów. Wydawałoby się na przykład, że metale, od tak dawna wykorzystywane przez człowieka, poznaliśmy już dogłębnie. Otóż nie - naukowcy odkryli niedawno nową ich klasę: metale dziwne, które mogą znaleźć wiele zastosowań. W numerze nie mogło zabraknąć tekstu o sztucznej inteligencji. Tym razem piszemy o koncepcji wyposażania robotów w tzw. duże modele językowe (LLM),co teoretycznie zwiększyłoby ich możliwości. Autorzy zastanawiają się, czy to dobry pomysł i czy sztuczna inteligencja faktycznie jest inteligencją. Zupełnie innych problemów dotyka artykuł o związku języka z percepcją świata. Bogactwo ludzkich języków maleje w zastraszającym tempie, a ceną jest utrata sposobności innego spojrzenia na świat. Warto także zwrócić uwagę na kolejny felieton Naomi Oreskes - tym razem o przekraczaniu kompetencji. To zjawisko nie nowe, ale ostatnio mocno się nasilające. Znani naukowcy (i politycy) mają skłonność do głoszenia opinii w sprawach, na których się nie znają, i, co gorsza, dzięki sile swojego autorytetu zyskują posłuch.

Klimat książki

Różnorodny przegląd aktualnych zagadnień naukowych, od fizyki kwantowej po lingwistykę i sztuczną inteligencję.

W skrócie

  • Skłania do myślenia
  • umiarkowane tempo

Tropy

  • postęp technologiczny
  • zagadki wszechświata
  • kryzys klimatyczny

Szczegóły

Data wydania
22 maja 2024
Liczba stron
80 str.
Wydawnictwo
Polityka
Język
polski
Format
papier
Cykl
Świat Nauki (tom 394)
Gatunek
czasopisma

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Świat Nauki nr 6/2024 (394)" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.