Samobójstwo w społeczności wczesnych Germanów

Spis treści Rozdział I. Kilka słów na wstępie 7 Rozdział II. Postrzeganie samobójców w Europie na przestrzeni wieków 25 1. Samobójca w społeczności greckiej i rzymskiej 27 2. Kwestia samobójstwa w świetle wykładni chrześcijańskiej 44 3. Święty Augustyn kontra samobójcy: Qui se ipsum occidit homicida est 51 4. Synody 54 5. Od Orleanu do Nîmes 59 6. Księgi pokutne wobec samobójców 65 7. Leges barbarorum 72 8. Zła i dobra śmierć – niebezpieczni zmarli 82 9. Ekskurs – samobójstwo w systemie prawnym ziem polskich 93 Rozdział III. Samobójcy w społeczności wczesnych Germanów 97 1. Samobójstwo w okolicznościach bitewnych 100 1.1. Zachowania i rytuały przed- i pobitewne 125 2. Samobójstwo pojmanych 131 2.1. Kobiety i dzieci 131 2.2. Gladiatorzy 140 3. Samobójstwo władcy: Hermanaryk, najszlachetniejszy z Amalów 143 3.1. Starość, widmo porażki czy samoofiarowanie? 150 3.2. Ekskurs: Decebal – śmierć króla 153 4. Dobrowolna śmierć starców 156 4.1. Śmierć starców w innych kręgach kulturowych 161 5. Dobrowolna śmierć owdowiałych kobiet 169 5.1. Wdowy Herulów 169 5.2. Samobójstwo owdowiałych kobiet w literaturze nordyckiej 175 5.3. Ekskurs: inne przyczyny samobójstwa w literaturze nordyckiej 180 Rozdział IV. Dobry czy zły wisielec? Śmierć przez powieszenie w społeczności germańskiej 183 1. Powieszenie jako powszechna metoda śmierci samobójczej wczesnych Germanów? 183 2. Wisielcy z bagien 191 2.1. Samobójcy czy powieszone ofiary? 201 2.2. Przegląd odkryć 203 2.3. Przyczyny śmierci: samobójstwo, egzekucja czy morderstwo? 211 2.4. Egzekucja: od usunięcia ze społeczności „niechcianych” po ofiary dedykowane bogom 217 3. Śmierć na sznurze w świetle źródeł archeologicznych, ikonograficznych i literackich 223 3.1. Śmierć w walce: broń lub sznur – obietnica lepszej rzeczywistości zaświatowej? 224 3.2. Wisielcy – samobójcy czy ofiary dedykowane bogom? 232 3.3. Ambiwalencja znaczeń powieszenia: między zaszczytem a hańbą 246 3.4. Sakralny a hańbiący wymiar powieszenia 248 Rozdział V. Samobójca jako potencjalny nie-martwy a nienormatywne zabiegi pre-, inter- i postfuneralne z perspektywy archeologii 253 1. Traktowanie ciał samobójców 253 1.1. Traktowanie zwłok samobójców w Grecji i Rzymie w świetle źródeł pisanych 254 1.1.1. Magiczna moc wisielca 262 1.2. Sposób traktowania zwłok oraz pochówek samobójców w dobie chrześcijańskiej 264 1.2.1. Sposób traktowania ciała samobójcy: od zgonu do pochówku 265 1.2.2. Transport zwłok z miejsca zgonu 265 1.2.3. Niszczenie mienia samobójcy 267 1.2.4. Karanie zwłok samobójców przez organy świeckie 268 1.2.5. Wybór miejsca pochówku i lokalizacja grobu 270 1.2.6. Sposób złożenia zwłok w grobie i metody neutralizowania złych mocy zmarłego 274 2. O (nie)możliwości archeologicznej identyfikacji pochówków samobójców 276 2.1. Archeologicznie niewidoczni? 277 3. Traktowanie samobójców w germańskim kręgu kulturowym 284 4. Nienormatywne zabiegi pogrzebowe wczesnych Germanów a kwestia samobójstwa 287 Rozdział VI. Zakończenie 299 Wykaz cytowanych prac 313 Summary. Suicide in Early Germanic Society 345