Rotmistrz Pilecki i jego oprawcy

Witold Pilecki jest postacią dość kontrowersyjną. Był rotmistrzem kawalerii Wojska Polskiego, współzałożycielem Tajnej Armii Polskiej, żołnierzem Armii Krajowej, więźniem i organizatorem ruchu oporu w Auschwitz, autor raportów o holokauście, a po wojnie uwięziony i skazany przez władze komunistyczne na karę śmierci. Zabity w 1948 roku. Przez lata zapomniany jako aktywny obrońca ojczyzny i zaliczany do grona "bandytów". W 1990 roku unieważniono wyrok skazujący, w 2006 nadano mu Order Orła Białego, a w 2013 awansowano do stopnia pułkownika. W "Rotmistrzu Pileckim" Tadeusza Płużańskiego czytelnicy poznają historię ojca autora książki powiązaną z bohaterską postacią rotmistrza. Pamięć współtowarzyszy broni i współwięźniów pozwoliła na przekazywanie poczucia konieczności odkrywania prawdy o śmierci oraz śledztwie związanym z Pileckim. Autor w książce porusza kwestie, które są ważne dla wszystkich rodzin, w których są ofiary ubeckich mordów. Płużański szuka odpowiedzi na pytanie kto i jak torturował rotmistrza, czy w momencie wykonania kary śmierci więzień jeszcze żył, czy kat strzelał do trupa. Stara się również śledzić losy brutalnych funkcjonariuszy, kariery morderców sądowych. Książka pozwala nam uświadomić sobie w jak trudnych czasach żyli ówcześni Polacy, z jak wieloma przeszkodami mieli do czynienia, jak bardzo musieli uważać na władzę kontrolującą obywateli. Autor każe nam spojrzeć na więźniów z perspektywy gorszych obywateli, których polityczna retoryka wykluczyła z życia i zepchnęła poza margines społeczny. Losy Płużańskiego pozwalają nam uzmysłowić sobie jak bardzo złe jest kategoryzowanie ludzi, ich ocenianie tylko z jednej perspektywy niepodważalnych wartości wyznaczonych przez określony obóz rządzących. Wielkim plusem publikacji jest jej stylistyczna lekkość. Całość czyta się jak opowieść o losach ludzi wykluczonych, a nie książkę popularnonaukową. "Rotmistrz Pilecki" to świetna lektura dla wszystkich zainteresowanych zarówno historią jak i obecnymi wydarzeniami w kraju. Historie żołnierzy wyklętych mogą się stać pretekstem do rozmyślań o kierunkach podejmowanych przez różne obozy rządzących.