Press nr 07-08/2025 (297)

[Andrzej Skworz] Wielu mainstreamowych dziennikarzy porzuciło zawodowy dystans. Włączyli się do kampanii, jakby to była ich własna misja SUMIENIA I znów zaskoczenie. Po każdych wyborach pojawia się ta sama konsternacja. Media, które w czasie kampanii z zaangażowaniem przekraczały granicę między relacjonowaniem a uczestnictwem, po ogłoszeniu wyników przecierają oczy ze zdumienia. I męczy je zgaga. Tym razem większa niż zwykle. Trudno się dziwić - uczestnictwo głównych mediów w kampanii Rafała Trzaskowskiego rzucało się w oczy. Na początku - co prawda - robiły to z lekką nieśmiałością. Kampania była niemrawa i panowało przekonanie, że kandydat prawicy - nieznany szerzej Karol Nawrocki - nie stanowi realnego zagrożenia dla popularnego prezydenta Warszawy. Z czasem jednak sytuacja się zmieniła. Kampania Trzaskowskiego nie nabierała tempa, a poparcie dla Nawrockiego - owszem. Wtedy wielu mainstreamowych dziennikarzy porzuciło zawodowy dystans. Włączyli się do kampanii, jakby to była ich własna misja: ratować Polskę przed populizmem. Niektórzy robili to z teatralnym rozmachem. Jeden z byłych Dziennikarzy Roku apelował dramatycznie, by "zdjąć aksamitne rękawiczki, założyć kastety i walić". I dodał: "Na mój rozkaz - rozpętajcie piekło". Brzmiało to raczej jak cytat z filmu akcji niż głos publicysty. Inni działali subtelniej, choć z podobnym efektem: odbiorca dostawał przekaz niemal czarno-biały. Trzaskowski - samo dobro. Nawrocki - czyste zło. I nawet jeśli ten obraz nie był całkiem bezpodstawny, to jego jednostronność przyniosła skutek odwrotny do zamierzonego. Zamiast mobilizować wyborców centrolewicowych, wzmacniała motywację tych, którzy nie ufają "układowi", a w jednolitym froncie mediów widzą właśnie jego oblicze. Nie umknęło to uwadze obserwatorów OBWE, którzy po wyborach krytycznie pisali o aktywności polskich mediów w kampanii prezydenckiej: "Choć nadawcy publiczni TVP 1 i TVP Info poświęcili obu kandydatom porównywalny czas antenowy w głównych pasmach informacyjnych, przekaz miał wyraźnie stronniczy charakter, co stoi w sprzeczności z ich obowiązkami wynikającymi z misji publicznej. /.../ "Podobna tendencja, choć nacechowana bardziej krytycznym tonem, była widoczna w przekazie prywatnej stacji TVN i portalu Onet". OBWE podsumowało, że takie podejście mediów "ograniczyło dostęp wyborców do bezstronnych informacji oraz możliwości dokonania rzetelnej oceny programów kandydatów startujących w drugiej turze". Jak mówi bohater naszej okładki Jan Wróbel, dziennikarze kolportują polityczne przekazy dnia "nie dlatego, że biorą za to forsę albo że są na czyjeś usługi. Po prostu w swoim sumieniu uważają, że należy daną partię poprzeć". Czasem chciałoby się, żeby byli bez sumienia. SPIS TREŚCI 7 | ON THE RECORD: Krótko o mediach, Zdjęcie numeru, Galeria Zygmuntowicza, apki 14 | ZAMKNIJMY INTERNET Rozmowa z Janem Wróblem 26 | CAŁA NA RAFAŁA Wybory prezydenckie przegrał nie tylko Trzaskowski, ale także TVP, TVN i Onet 32 | NOWY UKŁAD SŁONECZNY W sporze Zygmunta Solorza z rodziną jest na razie 1:0 dla dzieci - ale końca nie widać 38 | GRANICZNE DOŚWIADCZENIE W Ukrainie życie straciło już ponad stu pracowników mediów 43 | PLAGIATOR BEZ POWODU Byli u bram dziennikarskiej kariery. Zgubiło ich, że chcieli więcej i więcej 48 | BÓG PARANOI Inwigilacja Hermesem pozostawia dziennikarzy bez szans 52 | KLASYCZNE DZIENNIKARSTWO Jawny Lublin był nudnym serwisem. Dziś kojarzy się z ciekawą i solidną robotą dziennikarską 60 | BYĆ JAK "DER SPIEGEL" Niemieckie tygodniki opinii radykalnie zmieniają strategię cyfrową. To warunek przetrwania 64 | JAK ZAREKLAMOWAĆ ŚMIERĆ Ukraińskie wojsko zleca kampanie reklamowe werbunku poborowych 68 | BEZOS SIĘ BAŁ Wywiad z Martym Baronem, byłym naczelnym "The Washington Post" 74 | CZARNO TO WIDZĘ Czy polskie redakcje są gotowe na blackout? 78 | DZIENNIKARZ W BIZNESACH Michał Broniatowski ma bujny życiorys zawodowy, bo stale zmienia pracę 88 | OBIEKTYWY NA UWIĘZI Zakaz fotografowania obiektów strategicznych bardziej uderza w fotoreporterów niż w szpiegów 92 | KONSEKWENTNY Tomasz Węgrzyński przez lata zarządzał Vectrą jak Solorz Polsatem 97 | PATRZYSZ, CZUJESZ I WIESZ Rozmowa z Katarzyną Ewą Żak, autorką Zdjęcia Roku w konkursie GPP 97 | GRAND PRESS PHOTO 2025 Galeria nagrodzonych zdjęć, sylwetki fotografów 144 | POCHWAŁA KŁAMSTWA Stare hasło "Telewizja kłamie" jest aktualne w reality show 150 | WARSZTAT: SZTUCZNA INTELIGENCJA W REDAKCJI Jak AI zmienia pracę dziennikarza 156 | NIECZYSTE ZAGRANIE Robert Lewandowski zyskał na konflikcie z trenerem 160 | WYGUMKOWANI Ataki Trumpa psują amerykańskie gazety uczelniane 164 | JESTEM Z INNEGO ŚWIATA Rozmowa z Justyną Górniak, zwyciężczynią AD WO/MAN w kategorii Studia produkcyjne 170 | MARNOTRASTWO IDEI Kreatywni mierzą się stale z odrzucaniem ich pomysłów 176 | BRANŻA POTRZEBUJE REFLEKSJI Rozmowa z Szymonem Dziewięckim, zwycięzcą w kategorii Young w konkursie AD WO/MAN 182 | OTWARTA GŁOWA Rozmowa z Arkadiuszem Mierzwą, Dyrektorem Komunikacji Roku 2024 187 | REKLAMÓWKA 188 | RE-KREACJA 189 | RANKING 190 | PRESSÓWKA 191-228 | SEKCJA SPECJALNA: ESG