Obłęd rotmistrza von Egern

Zazdrość mnie bierze, bo kiedy wspomnę siebie tuż po dwudziestce, to chyba ssałam pieluchę, latałam po dyskotekach i czytałam "Świat Zofii" myśląc, że jestem strasznie "ę - ętelektualna". A tymczasem Pan Szczepan, młodzieńcem będąc, popełnił te opowiadania, dając wyraz swoim szerokim zainteresowaniom i całkiem niezłej znajomości tematów historycznych, ze szczególnym uwzględnieniem wojskowości w ogóle, Cesarstwa Austro-Węgierskiego, Rewolucji Francuskiej czy II Wojny Światowej. Nie można wspomnieć o zawsze miłych Autorowi śląskich klimatów i niezwykłej, jak na jeszcze niedowarzonego studenciaka, znajomości ludzkiej duszy. Nad całością zdecydowanie dominuje tytułowy "Obłęd..", dość monumentalne dziełko, które właściwie zasługuje na miano powieści i dałoby się z niego zrobić całkiem spory serial. Tytułowy młody rotmistrz jest rzucany najpierw w tłumienie powstania ludowego, gdzieś na Bałkanach a potem wiedziony duchem rycerskiej sprawiedliwości i dobrych zasad, usiłuje sam wprowadzać lepsze porządki. W końcu los rzuca go w sam środek rewolucji, przepisanej przez Twardocha z Paryża na Wiedeń, ale w sposób tak bogaty w szczegóły i odniesienia (również te artystyczne a zwłaszcza malarskie),że nie da rady pomylić czasu i miejsca akcji... Wydaje się, że honor męski, rycerski i szlachecki są siła napędową wszelkich poczynań bohatera. Z początku wierzymy, że będzie on zawsze podążał za wzniosłymi zasadami, jednak życie nader często stawia przed człowiekiem zbyt skomplikowane zadania. Wszystko bierze w łeb kiedy do głosu dochodzi do głosu mroczna strona Von Egerna, który jak się okazuje, jest w stanie dokonywać czynów podłych i niegodnych szlachcica - czyż nie tak działa wojna i moralny upadek wśród zabijania i bólu? Egernowi jest dane cierpieć w nieskończoność i na wiele sposobów. W wielu perypetiach towarzyszą mu tajemniczy Pan i Sługa, z których jeden dyktuje szczytne idee a drugi z kpiną namawia do ich omijania - jakby dwie strony osobowości, może Bóg i Szatan, może Id i Ego? Bogactwo podjętych tematów i wątków w tym opowiadaniu mogłoby spoić się w arcymistrzowskie dzieło, tu jednak spowodowało odrobinę chaosu i poczucie jakby niedokończenia i porzucania w trakcie pewnych myśli, a szkoda. Ale hellou - ja w tym wieku ssałam pieluchę! Rotmistrz tak bardzo zawładnął moją wyobraźnią, że omówienie poszukiwań Pierścienia Nibelungów i wszechogarniającej śląskości, która przecież przyświeca Autorowi w niemal każdym utworze, zostawię już innym amatorom tego tomu. Żałuję tylko, że śliczna Anna z innego opowiadania z tego zbioru - bardzo wzruszającego i pełnego znaczeń, nie okazała się rudowłosą menadą rewolucji z tytułowego "Obłędu...". A było blisko! Nie zawiodłam się na tej lekturze i wierzę, że inni również docenią jej przepych.