Bookfolio

Krzesławice. Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty

Maria Lempart

historia

Muzeum Historyczne Miasta Krakowa prezentuje folder towarzyszący wystawie w oddziale Dzieje Nowej Huty, z cyklu Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty. Opowieść dotyczy Krzesławic, podkrakowskiej wsi, która ze względu na swoje położenie w pasie izolacyjnym, oddzielającym kombinat metalurgiczny od osiedli mieszkaniowych Nowej Huty, stanowi niejako relikt dawnego krajobrazu w centrum miasta. Odkrycia archeologiczne pozwalają szukać początków osadnictwa na terenie Krzesławic około 5500 roku p.n.e., jednak w dziejach pisanych pojawiły się po raz pierwszy w 1198 roku, w dokumencie potwierdzającym nadanie wsi klasztorowi bożogrobców w Miechowie przez rycerza Budziwoja. Przez 600 lat niemal nieprzerwanie Krzesławice pozostawały własnością miechowitów i dopiero pod koniec XVIII wieku zostały przekazane jako uposażenie reformowanej Akademii Krakowskiej. Przez kilka lat gospodarzem krzesławickiego majątku był ks. Hugo Kołłątaj, a następnie krakowska kupiecka rodzina Kirchmayerów, zaś od 1876 roku właścicielem dworku był mistrz Jan Matejko, który urządził tutaj swoją wiejską rezydencję. W latach 60. XX wieku powstało tu Muzeum Jana Matejki prowadzone przez Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych. Militarną przeszłość Krzesławic przypomina położony na wzgórzach, w północnej części dawnej wsi, austriacki fort, jeden z elementów Twierdzy Kraków. Dziś dworek wraz ze starą zabudową wiejską, dawną drewnianą szkołą fundacji Matejki (dziś ośrodek kultury),młynem Kirchmayerów oraz przeniesionym w 1985 roku z Jawornika drewnianym XVII-wiecznym kościołem pw. św. Jana Chrzciciela stanowią urokliwy zakątek „wsi w środku miasta”. Na wystawie prezentującej eksponaty związane z dziejami wsi i jej właścicieli oraz mieszkańców, zobaczyć można zarówno odkryte na tym terenie archeologiczne przedmioty należące do najstarszych osadników, reprodukcje najdawniejszych dokumentów wymieniających nazwę Krzesławice, a także rękopisy księdza Hugona Kołłątaja, Kazimierza Girtlera czy rysunki Jana Matejki, wykonywane w jego podkrakowskiej rezydencji. Prezentowane są także obiekty zebrane w latach 70. XX wieku podczas akcji „Ocalić od zapomnienia”, które miały posłużyć jako wyposażenie planowanego w Krzesławicach skansenu, a także makieta krzesławickiego fortu, wykonana na zlecenie Młodzieżowego Domu Kultury Fort 49 „Krzesławice”, obecnego użytkownika obiektu.

Szczegóły

Rok wydania
2011
Liczba stron
48 str.
Wydawnictwo
Muzeum Historyczne Miasta Krakowa
Język
polski
Format
papier
Czas czytania
48 min.
Cykl
Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty
Gatunek
historia
ISBN
9788375770902

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Krzesławice. Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.