Bookfolio

Kronika wszytkiego świata Marcina Bielskiego

Dariusz Śnieżko

językoznawstwo, nauka o literaturze

Dzieło historyczne Marcina Bielskiego (1551, 1554, 1564) znane jest zazwyczaj pod skróconym tytułem pierwszej i drugiej edycji jako Kronika wszytkiego świata. Utwór ten reprezentuje popularny w średniowieczu, a w epokach późniejszych nadal żywotny gatunek historii uniwersalnej, w encyklopedycznej odmianie imago mundi, otwartej m. in. na wiadomości obyczajowe i geograficzne. Na gruncie rodzimym dzieło Bielskiego okazało się przedsięwzięciem pionierskim: jako pierwsza polskojęzyczna kronika drukowana, jako pierwsze obszerne powiadomienie o Nowym Świecie, jako pierwsza narracja historyczna o wyraźnym protestanckim profilu religijnym. Zarazem księga ta z jednej strony odzwierciedlała, z drugiej zaś niewątpliwie kształtowała popularne renesansowe widzenie świata, pozostając ważnym źródłem informacji jeszcze na długo, bo i dziejopisowie wieków XVII i XVIII miewali ją na pulpicie. Jest to jej wartość nieprzedawniona także w dobie współczesnej, zwłaszcza dla tych, którzy poszukują nie tyle ścisłych wiadomości historycznych, ile świadectw dawnej mentalności i wiedzy potocznej, jak również niebłahych satysfakcji czytelniczych dostarczonych w obfitości przez dziejopisa, który łączył kompetencje erudyty i tłumacza z żywym talentem narracyjnym. Prezentowana monografia próbuje przedstawić opus magnum Bielskiego w perspektywie mediacji pomiędzy średniowieczem i renesansem, katolicyzmem i protestantyzmem, swojskim i obcym, kroniką i historią, "głosem" i "pismem", z uwzględnieniem dziejów kolejnych redakcji, sposobów pracy ze źródłami, a także głównych kierunków recepcji dzieła.

Klimat książki

Głęboka, naukowa analiza kluczowego dzieła renesansowej literatury polskiej, skupiona na kontekstach kulturowych i historycznych.

W skrócie

  • Skłania do myślenia
  • Rozbudowany świat
  • wolne tempo

Tropy

  • imago mundi
  • pionierskie dzieło
  • mediacja epok

Szczegóły

Rok wydania
2004
Wydawnictwo
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego
Język
polski
Format
papier
Gatunek
językoznawstwo, nauka o literaturze
ISBN
83-7241-369-X

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Kronika wszytkiego świata Marcina Bielskiego" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.