Kreacje przeszłości. Szkice z antropologii historii

Książkę Kreacje przeszłości przeczytałem z wielką satysfakcją, przede wszystkim widząc w niej realizację – bliskiej mi – idei humanistyki zintegrowanej, nad którą debatowaliśmy od lat w środowisku antropologiczno-kulturoznawczym, skupionym wokół Jerzego Kmity. Autor jest bowiem przekonany, i przedstawia racje wskazujące za trafnością takiego stanowiska, że rutynowo traktowane jako odrębne „przedmiotowo” dyscypliny wiedzy, jakimi są historia, antropologia kulturowa i archeologia, mają wiele wspólnych cech, wśród których najistotniejszą jest próba zrozumienia tego, co obce, inne, pochodzące z trudnego do przeniknięcia horyzontu światopoglądowego. Niezależnie zatem, czy będziemy pochylać się nad wyposażeniem neolitycznych grobów, rolą pieniądza w kulturach zwanych „archeologicznymi”, nad fenomenem kultur opartych na idei wymiany, czy – wreszcie (metajęzykowo) – nad statusem poznawczym dyscyplin wiedzy mierzących się z fragmentami przeszłości i teraźniejszości, istotne jest to, jaki, majeutycznie ujęty, zestaw propozycji interpretacyjnych jesteśmy w stanie uruchomić, aby dowodzenie uczynić wiarygodnym i poddanym intersubiektywnej interpretacji. [...] Książka stanowi świetny przewodnik po alternatywnych (wobec rutynowo i tradycyjne uprawianych poletek humanistyki) sposobach radzenia sobie z przeszłością, zarówno tą, która rezonuje we współczesności, jak i tą, która objawia się dopiero w momencie, kiedy poddajemy ją metajęzykowej refleksji. (z recenzji prof. dr hab. Wojciecha J. Burszty) SPIS TREŚCI Kreacje przeszłości (META)HISTORIE Sym-bolon historii Przeszłość jako znaczenie O dyscyplinarności humanistyki (przykład historiografii) ZBLIŻENIA Antropologizowanie historiografii O społecznym zaangażowaniu historii Codzienność – lokalność – styl życia W stronę humanistycznej historii „kultury materialnej” AFIRMACJE Materialne wyznaczniki płci w dyskursie archeologii Rzeczy do muzeum O początkach pieniądza Homo ludens w gestach wymiany Obraz w kulturze ludowej wczesnego średniowiecza Zaczęli po prostu ci ludzie, ci starzy, po prostu zaczęli historię Przypisy Nota edytorska Wykaz skrótów Bibliografia Indeks osób Summary