Korzenie

Książka Stanisława Wernera „Korzenie” – dzieło jego życia, jak podkreśla sam autor, tylko z pozoru wydaję się być rodzinna biografią opisującą poszczególne życiorysy przodków autora. W miarę zagłębiania się w lekturę można zauważyć, iż dzieło autora posiada swój niepowtarzalny charakter – Rodzinnego Słownika Biograficznego. Wstępna praca wykonana przez siostrę autora, która przygotowała drzewa genealogiczne rodziny, została poszerzona przez autora o notki biograficzne, wspomnienia i biogramy nie tylko rodziny Wernerów ale także skoligaconych z nią znanych warszawskich rodów Fukierów, Szuchów, Meisnerów, Norblinów czy Malczów, od nazwisk których pochodzą nazwy wielu ulic w Warszawie. Celem pracy nie jest bynajmniej chęć chwalenia się wielkością własnych przodków ale staranie przekazania następnym pokoleniom tych wartości, którym oni hołdowali. Przedział czasowy 68 biografii zaczyna się w XVI wieku, a kończy w czasach nam współczesnych. Należy zaznaczyć, ze rodziny prezentowana w książce to praktycznie w całości rodziny emigrantów z Europy Zachodniej. Autor podkreśla z jednej strony fakt szybkiego polonizowania się całych rodzin już w drugim pokoleniu. Z drugiej zauważa dość ciekawy problem socjologiczny. Mianowicie to, iż uznanie przez społeczeństwo polskie imigrantów za Polaków, za „swoich” napotykało jednak pewne problemy. Ilustrować to ma właśnie tytuł książki „Korzenie”, czyli fakt powiązań rodzinnych omawianych rodów. Istotne może tu być wspólne pochodzenie, wyznanie ewangelickie oraz zwyczaje, co na pewno mogło ułatwiać małżeństwa wśród swoich. Ta sytuacja w ocenie autora uległa zmianie w XX wieku, w tym momencie fakt pochodzenia czy obco brzmiącego nazwiska nie miało już znaczenia. Pocieszającym jest, iż polska kultura wydała się dla obcokrajowców na tyle atrakcyjna, że w tak krótkim czasie przyjmowali zwyczaje panujące wśród społeczeństwa w którym przyszło im żyć, nierzadko stając się podporą ruchu niepodległościowego. Za przykład może tu służyć rodzina Szuchów. Ulica w Warszawie, nazwana dla upamiętnienia Jana Chrystiana Szucha, architekta projektującego od 1775 warszawskie założenia krajobrazowe i ogrody królewskie Stanisława Augusta Poniatowskiego nosi jego nazwę. Syn Adolf brał udział w powstaniu listopadowym za został skazany konfiskatą części majątku. Jeden z prawnuków Piotr walczył i zginął w Powstaniu Warszawskim. Książka Stanisława Wernera może być wskazówką, jak próbować pisać biografie własnych rodzin. Gromadzony przez autora przez lata materiał, choć niejednorodny stanowi, jak pisze wydawca: świetny dokument przedstawiający imigrantów, którzy przyjęli nową ojczyznę za swoją, pracowali dla niej, i walczyli o nią.