Hołota, masa, tłum. Bohater zbiorowy w prozie polskiej 1890-1918

Ciżba, masa, hołota, tłum, lud, lawa ludzka, motłoch, plebs, bydło, rój ludzki, ogół, powódź, chamy, bestie, tłuszcza, gromada, męty, morze ludzkie, trzoda robocza, chytre robactwo, horda bezmyślna, głupcy, czerń, stado ludzkie, bezmyślna gawiedź, mrowie, kanalie - takimi oto określeniami charakteryzowano w okresie Młodej Polski zbiorowość wypełniającą ulice, fabryczne dziedzińce i wiejskie świetlice. Łatwo stwierdzić, że większość z nich ma charakter wartościujący. O tym, kto, dlaczego i jakich używał imion wobec tej zbiorowości oraz dlaczego tak wiele z tych przezwisk żyje w kulturze współczesnej, próbuje opowiedzieć ta książka. Przy czym tytułowa triada hołota - masa - tłum zaledwie wskazuje kierunek interpretacji - od opisu zbiorowości histerycznej ku upolitycznionej lub świadomie zorganizowanej. Acta Universitatis Wratislaviensis #1714