Bookfolio

Historia - Dialog - Literatura. Interakcyjna teoria procesu historycznoliterackiego

Marian Bielecki

językoznawstwo, nauka o literaturze

W książce Historia – Dialog – Literatura. Interakcyjna teoria procesu historycznoliterackiego forsuję tezę radykalną. W moim przekonaniu historia literatury (i literatura) nie jest tym, za co brano ją najczęściej, nie jest ani historią rozwoju autonomicznych form rozsądnie ewoluujących ku czemuś w sensie artystycznym wyższemu i lepszemu – jak w wariancie formalistyczno-strukturalistycznym, ani dziejami perypetii literatury z tym, co wobec niej zewnętrzne: historią, polityką, społeczeństwem itp. – jak w tradycyjnej historii literatury wypracowanej na gruncie pozytywizmu. Książka ta przynosi propozycję alternatywnej teorii procesu historycznoliterackiego. Pisana w „praktycznej” części rozprawy – w której analizuję relacje Herlinga-Grudzińskiego, Różewicza, Konwickiego, Mrożka, Musiała i Witkowskiego z literaturą i osobą Gombrowicza – interakcyjna historia literatury jest interpretacyjna, intertekstualna, dialogowa, personalistyczna i polilogiczna. Na płaszczyźnie metodologicznej moje podejście ma charakter interpretacyjny i intertekstualny – punktem wyjścia są relacje między tekstami (i autorami),a wykładnia polega na określaniu funkcji intertekstualnych relacji w tekście i kontekście, niekoniecznie tylko literackim. Na płaszczyźnie ideowej usiłuję zdyskontować konsekwencje poststrukturalistycznej dekonstrukcji podmiotu, ale u podstaw tego zamierzenia leży proste przekonanie: literaturę piszą i czytają ludzie. Powody tego są zwykle różne, ale jedno pozostaje niezmienne. Pisanie to personalny agon, próba wyzwolenia się „Uczniów” spod wpływu „Mistrzów”, usiłowanie wybicia się na artystyczną oryginalność i ideową niezależność. Literatura jest kształtem, jaki autorzy nadają światu i sobie samym. Te opisy czasem nie przystają do oczekiwań, mają określone ideologiczne konsekwencje – i dlatego warto się o nie spierać. Takim sporem jest literatura. Na płaszczyźnie dyskursywnej charakterystyczne dla mojego podejścia jest to, że z premedytacją i upodobaniem odmieniam języki interpretacyjne: poststrukturalistycznej intertekstualności, nowego historycyzmu, poetyki kulturowej, psychoanalizy, gender studies, queer theory. O tych wyborach przesądza kryterium pragmatyczne: ten dyskurs, kontekst jest dobry, którego zastosowanie przydaje się w interpretacji.

Klimat książki

Głęboka, akademicka rozprawa naukowa stawiająca radykalną tezę na temat interakcyjnego charakteru historii literatury.

W skrócie

  • Skłania do myślenia
  • wolne tempo

Tropy

  • teoria procesu
  • dekonstrukcja podmiotu
  • dialog z tradycją

Szczegóły

Rok wydania
2010
Liczba stron
324 str.
Wydawnictwo
Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego
Język
polski
Format
papier
Cykl
Złota Seria Uniwersytetu Wrocławskiego
Gatunek
językoznawstwo, nauka o literaturze
ISBN
9788322930922

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Historia - Dialog - Literatura. Interakcyjna teoria procesu historycznoliterackiego" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.