Bookfolio

Feudalizm we wszystkim prócz nazwy

Piotr Plebaniak

reportaż

Każdy ład światowy to system hierarchiczny, w którym status decyduje o tym, czy państwo może łamać lub naginać zasady. Feudalny charakter porządku Pax Americana polega na regulacji dostępu do energii. Rola państw wasalnych (junior-partnerów) to wypełnianie swoich powinności. „My kochamy Ruskich za wzięcie, a oni nas za żarcie”. Tak szło powiedzonko w czasach istnienia Paktu Warszawskiego, jedynego sojuszu wojskowego zawiązanego celem napadania swoich własnych członków. Tak wyglądały przepływy strategiczne, hierarchia, podział pracy i podział zysków, wedle których wasale pracowali na swojego „opiekuna”. Niemal identyczną formą wyzysku jest to, co czasem nazywa się grzecznie neokolonializmem, a czasem systemem-światem. Natura obu polega na hierarchii. Na ekonomicznej eksploatacji krajów słabych, realizowanej bez jawnej kontroli politycznej (zewnętrznych atrybutów podległości). Efektem końcowym jest jednak zawsze to, że ci na górze łańcuchów dostaw mają pierwszeństwo bądź „prawo” zużywania większej ilości energii i zasobów lub zablokowania budowy wielkiego, konkurencyjnego lotniska. Hierarchie i inne struktury kooperacyjne służą dystrybucji takich dóbr jak bezpieczeństwo, energia, przypisywanie odpowiedzialności i prestiż. W świecie natury znamy je jako „kolejność dziobania”. W geopolityce to wysyłanie „junior-partnerów” na wojnę. W geopolitycznej grze o przetrwanie globalny hegemon to samiec alfa międzynarodowej społeczności. Ustanawia zasady i decyduje kto i kiedy może je łamać. Hierarchia to kluczowy termin struktury władzy, prestiżu, energii, środków oddziaływania. Przejawem tej logiki jest ład światowy Pax Americana – jego esencją jest kontrola światowego systemu dystrybucji energii. Ale systemy hierarchii działają na każdym poziomie i w każdym zakątku ludzkiej aktywności. Wszelkiej. To dlatego niesłychanie celne są słowa, które Korwin-Mikke wypowiedział w Parlamencie Europejskim: „Polacy są czarnuchami Europy”. Motto książki: Każdy stabilny porządek świata jest i musi być hierarchiczny. Na szczycie stoi hegemon – ustanawia prawa, decyduje o podziale zasobów i „lennych” powinnościach sojuszników. Ta książka prezentuje logikę struktur władzy i prestiżu na poziomie państw zmagających się o swoją pozycję i przetrwanie... i o utrzymanie lub zniszczenie aktualnego układu sił W starożytności raz zdarzyło się, że waleczny wódz obdarowany został dzbanem wina przedniego. Wódz ten dzbana zawartość do rzeki wlał i pospołu z żołnierzami swymi wodę z niej pił. Dzban wina smaku wody w rzece zmienić nie zdołał, lecz w [wodza tego] oficerów i żołnierzy duch walki wstąpił tak wielki, że na śmierć z nim gotowi iść byli. - Trzy strategie Huang Shigonga

Szczegóły

Data wydania
6 czerwca 2025
Liczba stron
620 str.
Wydawnictwo
Wydawnictwo Chiron
Język
polski
Format
papier
Cykl
Oni albo my! (tom 3)
Gatunek
reportaż
ISBN
9788397197060

Opinie czytelników

Oceń tę książkę

0/10

Kiedy przeczytana?

2026-11-19

Oceniona książka trafi na półkę Przeczytane.

Bezpłatne konto Bookfolio

Dodaj „Feudalizm we wszystkim prócz nazwy" do swojej półki

Załóż darmowe konto i miej swoje lektury, oceny oraz postępy w jednym miejscu. Dołącz do grona zadowolonych czytelników, którzy już wiedzą, co przeczytali i co chcą przeczytać.

Trzy półki czytelnicze

Przeczytane, Teraz czytam i Chcę przeczytać. Uporządkuj swoje książki w sekundy.

Oceny i recenzje

Skala 1-10, prywatne notatki, ulubione cytaty. Wracaj do swoich opinii kiedy chcesz.

Statystyki i wyzwania

Ustal roczny cel czytelniczy i obserwuj jak rośnie liczba przeczytanych stron.

Rekomendacje i grafiki

Odkrywaj kolejne tytuły i generuj estetyczne podsumowania roku w książkach.