Encyklopedia Kresów

red.: Monika Kędzierska-Karolczuk wstęp: Stanisław Lem Na Kresy można spojrzeć z różnych perspektyw. Można wspominać je jako krainę dziecięcego raju, sławić jako ziemię heroicznych czynów, wabiącą cudami przyrody i okraszoną wspaniałymi dziełami architektury, można wreszcie analizować tragiczną stronę ich dziejów. Zamierzeniem naszej książki jest przypomnienie całej złożoności tego utraconego bezpowrotnie świata, świata, który odegrał niesłychanie istotną rolę w kształtowaniu rodzimej kultury i tożsamości. Zawierająca 3600 haseł "Encyklopedia Kresów" obejmuje biogramy barwnych kresowych bohaterów, hetmanów, magnatów, ale i różnej maści awanturników i wichrzycieli, kreśli sylwetki ludzi nauki i kultury, przypomina czasy rozkwitu (i późniejszej zagłady) miast, miasteczek, dawnych majątków i twierdz kresowych, opisuje wydarzenia i bitwy, opiewa piękno kresowych gór, rzecznych jarów i jezior, prezentuje krainy i niezwykle złożoną mozaikę grup etnicznych i kultur, próbując też pokazać mało przecież znany świat tamtejszych zwyczajów i obrzędów. Wyjątkowo cennym wzbogaceniem tekstu jest ponad 1100 różnorodnych ilustracji, na które składają się rysunki i grafiki dokumentujące wygląd świetnych ongiś rezydencji czy świątyń, fotografie i pocztówki z czasów przynależności tych ziem do Polski czy wreszcie współczesne zdjęcia, obrazujące stan obecny zabytków. Oprócz nich uwagę zwracają reprodukcje dzieł znakomitych mistrzów związanych z Kresami, portrety osobistości, wytwory miejscowego rzemiosła, stare mapy itp. Mamy nadzieję, że lektura naszej książki stanie się wartościową podróżą sentymentalną, odbywaną przede wszystkim w krainę narodowej pamięci i mitów.