Dzień drogi do Meorii

Przez wielu czytelników „Dzień drogi do Meorii” uznawany jest za największe osiągnięcie literackie Oramusa. Opis Europy-7 zmagającej się z okupacją Ludu Hoam jako żywo przywodzi na myśl Polskę końca dekady stanu wojennego. Powieść, ukończona w roku 1988, a wydana w 1990, antycypuje upadek komunizmu i kłopoty wyzwolonych z niespodziewanie uzyskaną wolnością. Imponuje wynalazczość scenograficzna autora: potwonki, suwereni, lisy pustyni, czciciele żywności i latające sracze na długo zapadają w pamięć po lekturze. Tytułowa Meoria nawiązuje ironicznie do nazwy wzorcowego miasta komunistycznego z „Obłoku Magellana” Stanisława Lema. Nurt socjologiczny w klasycznej postaci zamyka symbolicznie powieść Marka Oramusa Dzień drogi do Meorii. Powieść ta bywa postrzegana nawet jako summa fantastyki socjologicznej. Jej głównym tematem jest duchowy i materialny upadek ziemskiego społeczeństwa opanowanego przez kosmitów. Antoni Smuszkiewicz Dorobek powieściowy Oramusa obejmuje jak dotąd sześć pozycji. Każda jest inna: „Senni zwycięzcy” to obraz zmanipulowanego na kilku piętrach społeczeństwa, natomiast „Arsenał” to powieść o kontakcie. Z pozoru o tym samym traktuje „Trzeci najazd Marsjan”. „Kankan na wulkanie” reprezentuje fantastykę bliskiego zasięgu, zaś „Święto śmiechu” to z grubsza rzecz biorąc fantastyka religijna. Autor sięga po motywy wielokrotnie wykorzystywane w SF, ale za każdym razem przerabia je po swojemu, tak że stają się odmienione i trudne do rozpoznania.