Dzieje jednego pocisku

E-book przeczytany dzięki Wolnym Lekturom. Dziś tytuł wydaje się błędny. Pocisk kojarzy się bowiem obecnie z nabojem (co widać na okładce - widocznie jej twórca nie czytał książki),a nie bombą, używaną do wykonywania zamachów bombowych na carskich oficerach i urzędnikach, która jest bohaterką książki. Akcja powieści rozgrywa się bowiem w trakcie rewolucji 1905 r. na ziemiach polskich (a dokładniej Kongresówki). Niestety, jest to okres niedoceniany i zupełnie pomijany w naszej współczesnej historiografii, pomimo olbrzymiej aktywności Piłsudskiego i jego PPSu w tym czasie oraz decydującego wpływu na dalsze losy zarówno Rosji, jak i Polski (ukształtowanie się dwóch przeciwstawnych obozów politycznych aktywnych przez cały okres dwudziestolecia międzywojennego i w zasadzie do dziś). W miarę rozwoju fabuły bomba przechodzi z rąk do rąk, zmieniając przeznaczenie i miejsce przechowywania. Dzięki temu możemy obserwować rozwój, apogeum i powolny upadek rewolucji. Do tego jeszcze jest to obraz świeży, albowiem powieść pochodzi z 1910 roku, a więc była pisana na bieżąco, a nie w celu uprawniania jakiejkolwiek polityki historycznej czy przypisywania jednym, a odejmowania innym zasług już po odzyskaniu niepodległości. Zakończenie powieści nie współgra przy tym z drogą wybraną przez tych, z którymi Strug politycznie się wówczas identyfikował, czyli PPS-Frakcją Rewolucyjną (piłsudczycy). Mamy zatem przekrój socjalistycznych bojowców z tego okresu, z Warszawy, Łodzi i nawet terenów wiejskich. Można odczuć rewolucyjne nastroje pośród robotników, zaangażowanie działaczy, podziały – najpierw na PPS i SDKPiL a potem w ramach PPSu, opadanie rewolucyjnej atmosfery i jej kres, z dużą ilością działań carskich prowokatorów. Z jednej strony widzimy wielkie zaangażowanie, a z drugiej wielką słabość organizacyjną. I nierzadko tragiczne losy osób uwikłanych w historię pocisku-bomby. Na podstawie tej książki, jeszcze w latach 70-tych ubiegłego wieku Agnieszka Holland nakręciła znakomity film „Gorączka”, również jakby zapomniany. Warto go zobaczyć, a jeszcze wcześniej zapoznać się z tą bardzo ciekawą i naprawdę niedocenianą powieścią.