Dom blisko rzeki. Saga rodu Casadio

Sagi rodzinne zapełniają księgarskie półki i cieszą się dużą popularnością. Ja też je lubię, nawet bardzo lubię. W tym zalewie zaczynam jednak odnosić wrażenie, że są one do siebie podobne. Ta jednak jest inna, bo opowiedziana w niej historia rodzinna łączy się z wątkami na poły magicznymi, na poły mitologicznymi. To nadaje jej wymiar ponadczasowy, mimo że cała saga osadzona jest w bardzo konkretnym czasie historycznym, a jej bohaterowie angażują się w wydarzenia dziejące się w ich kraju. Początek tej opowieści wywodzi się z mitów i legend i bardzo je przypomina. Oto na początku XIX wieku młody mężczyzna z rodu Casadio zakochuje się w pięknej romskiej dziewczynie i poślubia ją wbrew woli jej rodziny. Związek Giacoma i Viollki Tosci daje początek rodzinie, w której rodzą się albo blondyni z błękitnymi oczami o marzycielskiej naturze, albo czarnoocy bruneci obdarzeni umiejętnością widzenia rzeczy niedostępnych dla innych i umiejący czytać przyszłość. Ich życie zdeterminowane jest przez proroctwo, które romska przodkini wyczytała z tarota w pewną burzliwą noc. I tak dzieje rodziny Casadio toczą się przez 200 lat, a w nich na przemian splatają się historie niepoprawnych marzycieli z historiami nadwrażliwców. Łączy ich jedno- wszyscy walczą z losem i starają się realizować swoje pragnienia. To ludzie pełni pasji, namiętności, często niezgadzający się na świat, w jakim muszą żyć. Czasem sprawiają wrażenie szalonych- rozmawiają ze zmarłymi, mają przeczucia, wierzą w złe znaki. Niektórzy są z kolei bardzo przywiązani do ziemi- konkretni, niezgadzający się na ekscentryzmy swoich krewnych, walczący z nimi. Zgodnie z proroctwem Viollki dużo w tej rodzinie jest bólu, pogmatwanych biografii, dramatycznych wyborów. Autorka przedstawiła losy Casadiów na tle zmieniających się Włoch i ich burzliwej historii. Możemy obserwować zmieniające się warunki życia, ale też wpływ wielkiej historii na życie zwykłych ludzi. Bohaterowie stają się mimowolnymi ofiarami kryzysów, wojen, rewolucji, rodzącego się faszyzmu, czy powojennych rozliczeń. Niektóre postaci wybijają się na plan pierwszy i bardzo zapadają w pamięć. Są jak mitologiczni bohaterowie obdarzeni wyjątkowymi cechami, żyją bardzo długo i przypominają biblijnego Matuzalema. To rodzinni strażnicy, czuwający nad tradycją, przechowujący pamięć o przodkach. Jest nim na przykład Radames, mąż Neve- mężczyzna obdarowany przez naturę wyjątkową płodnością, albo Edvige, samotna ciotka, która żyła 101 lat. Są też tacy, którzy z powodu zbyt wybujałej wrażliwości umierają wcześnie, nie mogąc poradzić sobie w świecie, który żąda od nich życia według reguł i nie akceptuje żadnej odmienności. Taki był protoplasta rodu Giacomo, ale i jego praprawnuczka Donata. „Dom blisko rzeki” to sprawnie napisana powieść, w której można znaleźć echa książek Marqueza, włoskich oper, greckich mitów, czy ludowych legend. Pełno w niej wielkich namiętności, dramatów, ale i prozy życia. Bohaterowie są prawdziwi, choć jest ich tak wielu, że musiałam od czasu do czasu zaglądać na ostatnią stronę, żeby skorzystać z zamieszczonego tam drzewa genealogicznego. Jeśli ktoś lubi prawdziwe powieściowe sagi to jest to rzecz warta uwagi.