De nuptiis philologiae et libri manuscripti czyli Co nowego mówią rękopisy. Zbiór studiów

„Tytuł tomu, który oddajemy do rąk Czytelników, nawiązuje do sesji naukowej zorganizowanej 15 czerwca 2015 r. przez Instytut Filologii Klasycznej Uniwersytetu Warszawskiego przy współpracy Instytutu Historii Nauki PAN. Jej celem było przypomnienie wagi badań źródłowych dla studiów filologicznych, przede wszystkim neolatynistycznych, i zarysowanie głównych problemów badawczych w odniesieniu do zbiorów rękopiśmiennych, w tym szczególnie do wciąż niedostatecznie opracowanych zbiorów polskich. Sesja, która zgromadziła badaczy z różnych dziedzin humanistycznych i sprowokowała żywą dyskusję, utwierdziła nas w przekonaniu o znaczeniu i aktualności poruszanych zagadnień. (…) Tom podzielono na dwie części. Na pierwszą składają się studia przedstawiające zagadnienia ogólne, przede wszystkim opisujące stan badań i perspektywy, jakie dają badania źródłoznawcze. Problematykę ukazano z kilku punktów widzenia. Znaleźć tu można informacje na temat stanu opracowania zbiorów rękopiśmiennych w Polsce, panoramę badań nad homiletyką łacińską – szczególnie liczną grupą tekstów średniowiecznych, dalej – przykład próby odtworzenia księgozbioru dziś już nieistniejącego oraz zarys problematyki stanu opracowania rękopisów greckich w Polsce. Tę część kończy prezentacja bazy Initiale – jednego z nowoczesnych narzędzi, które umożliwia badanie rękopisów łącząc ich warstwę tekstową i ilustracyjną. W części drugiej zebrano natomiast studia szczegółowe, analizujące źródła rękopiśmienne, przede wszystkim z podkreśleniem ich wartości dla badań neolatynistycznych. Artykuły uszeregowano chronologicznie, a ich zakres czasowy sięga od późnej starożytności po wiek siedemnasty.” Od redakcji SPIS TREŚCI Od redakcji Juliusz Domański, Słowo wstępne. Pożytki i atrakcje rękopisów ZBIORY I STAN ICH OPRACOWANIA Jacek Soszyński, Kilka refleksji na temat średniowiecznych rękopisów w zbiorach polskich i stanu ich opracowania Krzysztof Bracha, Średniowieczne rękopisy homiletyczne w zbiorach polskich: źródła i badania Jerzy Kaliszuk, Rekonstrukcja księgozbioru zniszczonego: przykład przedwojennego zbioru średniowiecznych rękopisów łacińskich Biblioteki Narodowej Joanna Frońska, ‘Initiale’: Dokumentacja źrόdeł ikonograficznych w Institut de recherche et d’histoire des textes w Paryżu. Historia i praktyka Katarzyna Kołakowska, Manuskrypty greckie w zbiorach krakowskich STUDIA SZCZEGÓŁOWE Beata Spieralska-Kasprzyk, Rekonstrukcja twórczości poetyckiej papieża Damazego I na podstawie średniowiecznych rękopisów Agnieszka Fabiańska, ‘Historia scholastica’ Piotra Comestora w rękopisach i jej skrócona wersja zwana ‘Historia Veteris et Novi Testamenti’ Mieczysław Mejor, Czego można się dowiedzieć z listy rękopisów: na przykładzie ‘Antigameratusa’ Frowina z Krakowa Paulina Pludra-Żuk, Krakowscy czytelnicy ‘Aurory’ Piotra Rigi: popularność tekstu i ślady lektury w średniowieczu Agnieszka Paulina Lew, Jak odzyskać utracony rękopis – czyli o dwóch przekazach ‘Poetyki’ Vidy Izabela Wiencek, „Catalogus prodigiorum” w rękach jezuity, czyli o XVII-wiecznych marginaliach i ekspurgacjach pewnej książki Barbara Milewska-Waźbińska, Magdalena Górska, Rękopis BK II 263 (obecnie BK 391): kórnicki zbiór emblematów ku czci Jana III Sobieskiego Maciej Jasiński, Korespondencja Jana Heweliusza. Dzieje rękopisów i stan badań SUMMARIES